MMPI'da standart olarak puanlanan 13 temel ölçek vardır: yanıt tutumunu değerlendiren 3 geçerlilik ölçeği (L, F, K) ve psikopatolojinin farklı boyutlarını ölçen 10 klinik ölçek. Bu yazıda her ölçeğin madde sayısını, ölçtüğü alanı ve K-düzeltmesinin hangi ölçeklere hangi oranda uygulandığını bulacaksınız.
Geçerlilik Ölçekleri (L, F, K)
L (Lie, Yalan) Ölçeği · 15 madde
Toplumca onaylanan ama neredeyse hiç kimsenin tam olarak taşımadığı erdemlere ilişkin maddelerden oluşur ("Hiç yalan söylemem" gibi). Yüksek L, kendini naif biçimde olduğundan iyi gösterme çabasına işaret eder.
F (Infrequency, Sıklık) Ölçeği · 64 madde
Norm grubunda çok nadir onaylanan maddeleri içerir. Yüksek F; rastgele işaretleme, maddeleri anlamama, belirti abartma ya da gerçekten ağır psikopatoloji olasılıklarını gündeme getirir. Aşırı yüksek F profili geçersiz kılabilir.
K (Correction, Düzeltme) Ölçeği · 30 madde
L'den daha incelikli bir savunuculuk ölçüsüdür. Yüksek K savunucu tutumu, çok düşük K ise kendini aşırı olumsuz sunmayı düşündürür. K ham puanının belirli kesirleri beş klinik ölçeğe "K-düzeltmesi" olarak eklenir (aşağıda).
10 Klinik Ölçek: Tam Liste
| No | Sembol | Ölçek adı | Madde | Yüksek puanın çağrıştırdığı alan |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Hs | Hipokondriazis | 33 | Bedensel işlevlere aşırı odaklanma, somatik yakınmalar |
| 2 | D | Depresyon | 60 | Karamsarlık, umutsuzluk, yaşam doyumunda düşme |
| 3 | Hy | Histeri | 60 | Stres altında bedensel belirti geliştirme, inkâr eğilimi |
| 4 | Pd | Psikopatik Sapma | 50 | Toplumsal kurallarla çatışma, otoriteyle sorun, dürtüsellik |
| 5 | Mf | Kadınlık–Erkeklik | 60 | Geleneksel cinsiyet rollerine ilişkin ilgi örüntüleri |
| 6 | Pa | Paranoya | 40 | Şüphecilik, alınganlık, dış kaynaklı suçlama eğilimi |
| 7 | Pt | Psikasteni | 48 | Kaygı, kuruntular, obsesif düşünme, kendinden şüphe |
| 8 | Sc | Şizofreni | 78 | Alışılmadık düşünce ve algılar, sosyal yabancılaşma |
| 9 | Ma | Hipomani | 46 | Yükselmiş enerji, hızlanmış düşünce, taşkınlık |
| 0 | Si | Sosyal İçedönüklük | 70 | Sosyal ortamlardan kaçınma, çekingenlik |
Not: Madde sayıları 566 maddelik orijinal MMPI formuna aittir; bazı maddeler birden fazla ölçekte puanlanır.
K-Düzeltmesi Hangi Ölçeklere Uygulanır?
K ham puanının belirli kesirleri, savunucu yanıt tutumunun etkisini dengelemek için şu beş ölçeğe eklenir:
- Hs + 0,5K
- Pd + 0,4K
- Pt + 1,0K
- Sc + 1,0K
- Ma + 0,2K
D, Hy, Mf, Pa ve Si ölçeklerine K-düzeltmesi uygulanmaz. Düzeltme sonrası puanlar cinsiyete uygun norm tablosundan T-skoruna çevrilir, sürecin tamamı için MMPI puanlama rehberimize, T-skorlarının anlamı için yorumlama rehberimize bakabilirsiniz.
13 Ölçeği Elle Hesaplamak Zorunda Değilsiniz
Her ölçeğin maddelerini şablonla sayıp K-kesirlerini elle eklemek, form başına yarım saatten fazla zaman alır ve her adım hata üretebilir. MMPI Optik Okuma ve Grafik Analiz Programı, taranan cevap kağıdından 13 ölçeğin ham puanlarını, K-düzeltmelerini ve Savaşır normlarına göre T-skorlarını otomatik hesaplar; profili tek tıkla çizer.
Sık Sorulan Sorular
Toplam kaç MMPI ölçeği vardır?
Standart puanlamada 13 ölçek raporlanır: 3 geçerlilik (L, F, K) + 10 klinik (Hs, D, Hy, Pd, Mf, Pa, Pt, Sc, Ma, Si). Literatürde ayrıca çok sayıda alt ölçek ve ek ölçek tanımlanmıştır; rutin klinik raporlamanın çekirdeği bu 13 ölçektir.
Klinik ölçekler neden hem numara hem sembolle anılır?
Ölçek adlarının (ör. "Şizofreni") tanı etiketi gibi yanlış okunmasını önlemek için literatür, ölçekleri 1-2-3-4-5-6-7-8-9-0 numaralarıyla anmayı tercih eder; kod tipleri de (ör. 2-7) bu numaralardan türetilir.
Bir madde birden fazla ölçekte puanlanabilir mi?
Evet. MMPI'ın görgül geliştirme yöntemi gereği aynı madde birden çok ölçeğin anahtarında yer alabilir; bu nedenle ölçek madde sayılarının toplamı 566'yı aşar.
MMPI formlarını nereden edinebilirim?
Optik cevap kağıdı ve 566 soruluk soru kitapçığı indirmeler sayfamızda ücretsiz PDF olarak sunulmaktadır.
13 ölçek, tek tarama: MMPI Optik Okuma ve Grafik Analiz Programı tüm ölçekleri K-düzeltmeli T-skorlarıyla otomatik hesaplar. Ücretsiz üyelikle 10 taramalık deneme hakkı sizi bekliyor.
